Khởi nghiệp trên nền di sản: Bài toán giữ "gốc" và đổi mới "ngọn" của thế hệ nối nghiệp

(VINEN) - Mỗi hành trình sáng tạo đỉnh cao hay sự nghiệp khởi nghiệp bền vững đều cần một điểm tựa tinh thần vững chắc. Với gia đình nghệ sĩ của họa sĩ dân gian Hồng Vân, điểm tựa ấy không gì khác ngoài ngọn lửa đam mê mộc mạc nhưng bền bỉ được truyền qua nhiều thế hệ. Tối ngày 2/10/2026, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (Hà Nội), triển lãm "Đi tiếp con đường của cha" đã chính thức khai mạc, mở ra một không gian nghệ thuật xúc động, nơi ký ức gia đình hòa quyện cùng tư duy sáng tạo hiện đại.

 

Một không gian nghệ thuật đầy xúc cảm: Triển lãm "Đi tiếp con đường của cha" khai mạc tối 2/10 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam

Sự kiện này cũng là bước khởi đầu cho chuỗi hai đợt triển lãm đặc biệt, tiếp nối tại Nhà triển lãm Hội Nghệ sĩ Tạo hình Việt Nam (16 Ngô Quyền, Hà Nội) vào giữa tháng 10.
​Câu chuyện bắt đầu từ căn nhà giàu ký ức tại số 46 Trần Nhật Duật, phố cổ Hà Nội. Nơi đây, họa sĩ tự do Hồng Vân đã đặt những viên gạch đầu tiên cho một di sản mỹ thuật gia đình bằng những bức tranh sơn dầu khổ lớn, đặc biệt là loạt chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng tác trong những năm 1960–1970.

Ban tổ chức cùng các đại biểu, nghệ sĩ cắt băng khai mạc triển lãm "Đi tiếp con đường của cha" tối 2/10 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

 
Không gò ép các con phải bước lại đúng dấu chân mình, ông trao cho họ chiếc chìa khóa quan trọng nhất của người làm nghệ thuật: tinh thần dấn thân và tự do sáng tạo. Từ mạch nguồn ấy, ba người con  họa sĩ, nhà điêu khắc Nguyễn Hồng Hưng; họa sĩ Mai Trang (Maj Trang Olson); và nhà điêu khắc Vân Thuyết (Nguyễn Hồng Mỹ)  đã rẽ sang ba lối đi riêng biệt nhưng đều vươn tới những đỉnh cao nghệ thuật bằng bản lĩnh độc lập.

Thổi hồn huyền thoại vào không gian hiện đại: Họa sĩ, nhà điêu khắc Nguyễn Hồng Hưng bên tác phẩm "Sự tích Tiên Dung - Chử Đồng Tử".
 
​Nguyễn Hồng Hưng chọn cho mình con đường kết hợp giữa tư duy khoa học và tâm hồn dân gian. Là tác giả của hai cuốn sách chuyên ngành uy tín "Nguyên lý design thị giác" và "Nguyên lý bố cục thị giác", ông từng dành nhiều năm giảng dạy lý luận thị giác tại các trường đại học hàng đầu trước khi tập trung hoàn toàn cho sáng tác. 10 tác phẩm điêu khắc tâm huyết của ông tại triển lãm  nổi bật là Sự tích Tiên Dung - Chử Đồng Tử (tác phẩm đúc đồng từng đoạt giải Nhì Triển lãm Điêu khắc toàn quốc) hay Cây đu đủ mang triết lý "biết đủ là đủ" là minh chứng cho sự dung hòa giữa lý trí hình khối và hơi thở đời sống Việt.

Không gian triển lãm thu hút sự quan tâm của đông đảo khách tham quan.

 
Với tinh thần "làm cái mình thích và thích cái mình làm", ông sáng tạo bằng sự thấu thị nội tâm chứ không để chạy theo thị hiếu số đông.
​Trong khi đó, hành trình nghệ thuật của nhà điêu khắc Vân Thuyết (nghệ danh Thiền Zen) lại là câu chuyện truyền cảm hứng về sự dịch chuyển ranh giới sáng tạo. Xuất thân là một nhạc công violon độc tấu, ông mang nhịp điệu của âm nhạc bước vào thế giới điêu khắc, hội họa và thơ ca.
 
Khai phá không gian sáng tạo từ giải Nhất cuộc thi vẽ tranh toàn cầu tại Mỹ đến tượng đài đục đá cao 5m tại Trung Quốc, 60 tác phẩm tượng đồng của ông tại triển lãm lần này chứa đựng chiều sâu chiêm nghiệm, nhẹ nhàng nhưng đầy sức lay động.

Họa sĩ Maj Trang Olson chia sẻ về ý tưởng nghệ thuật và quá trình sáng tác tại sự kiện.
 
​Ở một góc nhìn khác, họa sĩ Mai Trang lại đại diện cho tinh thần tự học và khả năng hội nhập quốc tế. Rời Hà Nội sang Thụy Điển từ năm 1990, bà miệt mài tự khai phá ngôn ngữ hội họa cá nhân để rồi chinh phục các không gian nghệ thuật tại Ý. Trong tim bà, ký ức về bức tranh chân dung do danh họa Bùi Xuân Phái vẽ tặng ngày 31/3/1988 ngay trước khi ông qua đời vẫn luôn là đốm lửa ấm áp, thúc đẩy bà không ngừng đối thoại và sáng tạo giữa hai không gian văn hóa Việt Nam và Bắc Âu.

​"Đi tiếp con đường của cha" không mang ý nghĩa lặp lại quá khứ, mà là bài học sâu sắc về sự tiếp nối có chọn lọc và tinh thần đổi mới sáng tạo. Từ một mạch nguồn di sản ban đầu, ba người con đã dũng cảm định hình ba bản sắc riêng biệt, khẳng định rằng giá trị cốt lõi của sự kế thừa chính là biết đứng trên vai thế hệ đi trước để tự do cất cánh.
 
Triển lãm không chỉ chạm đến trái tim người xem bởi tình cảm gia đình thiêng liêng, mà còn gợi mở một thông điệp mạnh mẽ cho thế hệ trẻ: Hãy trân trọng nền tảng di sản, nhưng luôn giữ vững bản lĩnh để viết nên câu chuyện của chính mình.

 

Một số hình ảnh tại triển lãm.

 Hoàng Tâm